Het concert van Keulen

Begin jaren '70.

Een Duitse tiener, Vera Brandes, begint op haar vijftiende jazzconcerten te organiseren.

In 1974 lanceert ze een concertenreeks in Keulen genaamd New Jazz.

Voor het vijfde concert nodigt ze pianist Keith Jarret uit.

Jarret is op dat moment een gevestigde naam. Na samenwerkingen met Art Blakey en Miles Davis verschuift zijn focus steeds meer naar solowerk en improvisatie.

Ze kan hem strikken en het concert staat gepland op zondag 24 januari 1975 om 23:30 in het Opera House in Keulen.

Da's laat, maar het enige slot dat Brandes kan krijgen. De opera programmeerde in die periode nog geen jazz.

De dag van het concert is de zaal volledig uitverkocht. Brandes laat een vleugelpiano klaarzetten. Een Bosendorfer 290 Imperial, op dat moment de enige piano met 97 toetsen.

Al snel blijkt dat er iets grondig mis is gegaan.

De piano is niet de Imperial, maar een kleiner model.

Het is een oefeninstrument en hij verkeert in slechte staat.

Om hem speelbaar te maken zijn uren werk nodig.

Brandes regelt een pianostemmer en probeert alsnog een echte 290 Imperial te laten komen. Tevergeeft. De stemmer waarschuwt dat transport, zonder het juiste materiaal en in koud stormweer, de piano onherstelbaar zou beschadigen.

Ondertussen is Jarret al onderweg vanuit Zurich. Niet per vliegtuig - hoewel Brandes tickets had aangeboden, maar in een oude Renault 4. Achter het stuur zit Manfred Eicher, de man die 5 jaar eerder ECM Records oprichtte, het klassiek/jazz label waaronder Jarret al enkele jaren werkt.

Na een lange, slopende rit arriveert Jarrett laat in de namiddag in Keulen. Na heel wat moeilijke nachten, is Jarret moe en heeft pijn in de rug.

Wanneer hij de piano inspecteert, houdt Brandes haar adem in.

"Ik kan hier niet op spelen." zegt hij.

Pas na lang aandringen wordt hij overtuigd om toch te proberen.

Labelbaas Eicher had tenslotte zijn twee microfoons en bandrecorder al opgesteld om het concert op te nemen.

Door vertraging in het restaurant eet Jarret maar een kleine maaltijd. Hongerig, uitgeput, met rugpijn en gefrustreerd stapt Jarret het podium op.

Hij begint met een eenvoudige melodie die hij die avond gehoord had uit een klokkenspel vlakbij de opera.

Wat volgt in Keith Jarret die een uur lang improviseert op een slechte piano.

Dit intense concert werd opgenomen en op plaat gedrukt als The Köln Concert. Het werd het beste verkochte solo jazzalbum en het beste pianoalbum aller tijd.

Luister hieronder: